„Blue Valentine” – recenzja

Po drugiej stronie miłości nie leży nienawiść tylko obojętność. Taki wniosek można wysnuć z nowego filmu Dereka Cianfrance’a, który jest bolesną analizą rozkładu małżeństwa z sześcioletnim stażem. Analizą niezwykle intymną, choć pozbawioną argumentacji.

reżyseria: Derek Cianfrance

scenariusz: Derek Cianfrance, Cami Delavigne, Joey Curtis

zdjęcia: Andrij Parekh

obsada: Ryan Gosling, Michelle Williams, Faith Wladyka, John Doman

produkcja: USA, 2010

Chciałabym wierzyć, że ludzie mogą zakochać się w sobie od pierwszego wejrzenia. Ale wiara ta musiałaby opierać się również na przekonaniu, że będą w stanie utrzymać swój związek. Brzmi to jednak niezwykle naiwnie, a rzeczywistość przekonuje mnie coraz częściej, iż ludzie nie są stworzeni do monogamii, do długich związków. Miłość wymaga pracy, a człowiek to istota z natury leniwa. „Blue Valentine” – długo oczekiwany film Dereka Cianfrance’a – opowiada właśnie o rozpadzie związku, który wydawał się tak naiwnie piękny i idealny. Szarość dnia codziennego pokazuje jednak całkiem inne oblicze dwójki bohaterów, którzy po sześciu latach od pierwszego spotkania, zmierzają w kierunku rozwodu.

Kiedy poznajemy Deana dobiega on trzydziestki i pracuje jako malarz domów. Choć jego wygląd może początkowo zniechęcać, jego interakcje z żoną i maleńką córką dowodzą, iż ma on w sobie olbrzymie pokłady ciepła i miłości. Dowodem na to są również retrospekcje ukazujące początkowe stadium znajomości Deana z Cindy – jego późniejszą żoną. Ich spotkanie było całkowicie niespodziewane (miało miejsce w domu starców, gdzie mieszkała babcia dziewczyny), ale zakochali się w sobie natychmiast. Być może stało się tak dlatego, że oboje zyskali dzięki temu związkowi coś, czego podświadomie pragnęli – on znalazł w Cindy odrobinę szaleństwa, ona odnalazła w nim powiernika i przyjaciela. Dean stał się również jej drogą ucieczki od opresyjnego ojca, ale również dotychczasowego chłopaka. Jednak po sześciu latach małżeństwa – Cindy przestała kochać swego męża. Cianfrance nie daje jasnych odpowiedzi na pytania o przyczynę tego stanu, jednak nie trudno się domyślić, iż głównym tego powodem jest brak ambicji Deana. On dostał od życia wszystko to, czego potrzebował i nie chce niczego więcej niż być jedynie ojcem i mężem. Cindy natomiast cały czas toczy wewnętrzną walkę, ze swoją przeszłością, ale również z myślami o tym,  jak powinna wyglądać jej przyszłość. Dean już dawno przestał być mężczyzną jej marzeń, a mała stabilizacja jaką oboje wypracowali przestała jej wystarczać.

„Blue Valentine” to film o niezwykle smutnym przekazie. Potęguje go fakt, że ciężko jest w nim zrzucić winę na któregokolwiek z bohaterów. Trudno jest również definitywnie odpowiedzieć na pytanie: Co poszło nie tak? Co jest główną przyczyną rozpadu związku, który w swych początkach zapowiadał się na miłość idealną? Cianfrance postanowił opowiedzieć historię swoich bohaterów przeplatając ostatnie dni ich małżeństwa z początkami znajomości w taki sposób, by w końcowej sekwencji zestawić ostateczne rozstanie z dniem ślubu. Jest to niewątpliwie pomysł ciekawy, wprowadzający dynamikę do tej smutnej historii. Jednak u jej podstaw leży główny problem „Blue Valentine”. Nie pokazując przebiegu ich małżeństwa, reżyser odciął widza od momentów, które mogłyby stanowić odpowiedź na zadane przeze mnie pytania. Jest to jednocześnie zabieg dający reżyserowi dwa najbardziej emocjonalne momenty z życia bohaterów, a co za tym idzie, najbardziej dramatyczny materiał do pracy. Wydaje mi się jednak, iż stopniowe ochładzanie emocji podczas sześcioletniego związku to element nie tylko istotny dla całej historii, ale również kluczowy dla zrozumienia filmu. A może wystarczy powiedzieć sobie, że taka jest kolej rzeczy: ludzie się zakochują w sobie i nagle przestają. Mnie taka odpowiedź nie wystarcza.

„Blue Valentine”, mimo swoich braków i niejasności, to jeden z najlepszych filmów niezależnych ostatnich miesięcy. Trudno się temu dziwić, gdyż Cianfrance skorzystał z przepisu, który nie mógł się nie sprawdzić. Wystarczyło zatrudnić dwójkę najbardziej rozchwytywanych aktorów kina offowego: Ryana Goslinga i Michelle Williams oraz genialnego zdjęciowca: Andrija Parekha. Dzięki tej trójce „Blue Valentine” wygląda pięknie od strony wizualnej i łapie za serce swoją dramaturgią, która została idealnie wyważona. Zestawienie przeszłości z teraźniejszością odnosi się również do podziału pierwszego planu między Deana i Cindy. Ryan Gosling jest przekonujący w scenach mówiących o początku znajomości. Jest młody, pełen życia i ambicji, ale również odrobinę szalony. Jego aktorstwo nie jest przesadzone, ani przedramatyzowane. To on jest motorem napędowym tej historii do momentu, w którym widz nie zostaje wprowadzony w teraźniejszość. Tutaj główną rolę gra kobieta. To ona czuje że dokonała złego wyboru. Jej niezadowolenie z życia nie przejawia się jednak w histerycznych scenach, głośnym wyrażaniu emocji. Zamiast tego Cindy czuje ogarniającą ją pustkę i rezygnację objawiającą się nie tylko niechęcią do męża ale również do samej siebie. Williams otrzymała nominację do Oscara za tą rolę i choć wydaje mi się, że jest to niewielka przesada to jednak nie można jej odmówić wielkiego talentu i potencjału, tak jak i reżyserowi tego filmu, którego nazwisko – mam nadzieję – nie zniknie z filmowego firmamentu.

Powiązane artykuły

• Beasts of the Southern Wild – zwiastun
• „Martha Marcy May Marlene” – recenzja
• „Bellflower” – recenzja

1. 

   D'mooN

   
   

   14:04 / 15 / Luty / 2011

   W sumie nie mam nic do dodania – Agnieszka idealnie oddała i moje przemyślenia nt „Blue Valentine”. Nic dziwnego, że film zbiera w większości dobre recenzje, bo jest po prostu solidną robotą.
2. 

   Bortnia

   
   

   14:21 / 15 / Luty / 2011

   Moim skromnym zdaniem absolutnie niepotrzebne jest tu tłumaczenie : „co poszło nie tak ? po czyjej stronie leży wina ?” ….myślę, że jeśli otrzymałbym odpowiedzi nie zachwyciłbym się tak tym filmem. Te niedopowiedzenia to zdecydowanie pasujący element filmu. Inaczej miałbym wrażenie, że gdzieś to już widziałem.
3. 

   Nabi

   
   

   16:32 / 15 / Luty / 2011

   Niedopowiedzenia mają swój urok – to oczywiste – i dają widzowi możliwość różnych interpretacji. Dla mnie jednak transformacja jaką bohaterowie przeszli przez te sześć lat wydaje się mało wiarygodna bez pewnych wskazówek, które dałyby sceny z ich małżeńskiego życia. Nie muszę stawiać winy po czyjejś stronie, ale chciałabym uzyskać coś więcej niż tylko odpowiedź w stylu: „Stało się tak bo takie rzeczy się dzieją i nie ma na nie wytłumaczenia” – mam wrażenie, że to pójście trochę na łatwiznę.
4. 

   Bortnia

   
   

   18:08 / 15 / Luty / 2011

   Ja mam wrażenie, że reżyser chyba jednak tak chciał. Cały ten film jest pełen takich „dziur”…..coś się kończy coś zaczyna – nie wszystko wymaga odpowiedzi/wytłumaczenia – tak myślę zwłaszcza po ostatniej scenie. Taka natura tego filmu, taki też klimat.
5. 

   arte

   
   

   13:35 / 17 / Luty / 2011

   Michelle Williams zjada na dzień dobry Natalie Portman w „Łabędziu”, jak również Bening w „The Kids Are All Right”. Więcej napiszę, jak film przemyślę :)
6. 

   luka

   
   

   17:16 / 23 / Marzec / 2011

   ja chcialem tylko napisac ze wina mozna obarczyc tutaj jedna osobe i jest nia kobieta.
   Ogladajac ten film nie jestem wstanie nie znalezc winowajcy. Ona pozucona przez chlopaka w ciazy przygarnieta i obdarzona miloscia jak i nie swojego dziecka powoduje u mnie raczej oburzenie postawa Cindy.
   Wdg. mnie jest typem dziewczyny myslacej tylko o swoich potrzebach nie zwracajacej uwagi na milosc Deana a tymbardziej na swoja corke ktora jednak bedzie sie suma sumarum wychowywala w domu mamusi i wielu „wojkow”.
7. 

   Matheo

   
   

   01:54 / 21 / Październik / 2011

   Zgadzam sie z toba Luka,bardzo trafne (i logiczne)spostrzezenia! Bohaterka okazuje sie byc absolutnie niezdolna do dlugotrwalego zwiazku ,a juz w zupelnosci nie do troski o swoje dziecko i swa rodzine jako calosc.W pewnym sensie ponosi ona wiec wine za rozpad swego malzenstwa(przynajmniej na podstawie tego co widzimy na ekranie).
   Z drugiej jednak strony film porusza tutaj kwestie natury,ze tak powiem,filozoficznej.Kim jest czlowiek?,czy jest istota spoleczna(rodzinna?),czy tez niezaleznym indywiduum? Jakie decyzje powinien podjac i czym sie kierowas na rozstajach drog? Kazdy z nas rozwija sie w jakims kierunku,po jakims czasie wspolna droga dwoja ludzi moze sie rozejsc-i wystarczy tu nawet fakt ze tylko jedna strona nie „plynie juz na tej samej fali”….Co powinien ucznynic taki czlowiek wtedy,kiedy nie znajduje juz „wspolnego mianownika”-posluchac swego rozsadku i opowiedziec sie za swym partnerem(tata swego dziecka)i swoja rodzina, czy tez posluchac swych uczuc i odejsc(rozejsc sie)?
   Mysle, ze sa to tematy i pytania uniwersalne,ktore zawsze beda nas nurtowac…