Antychryst – recenzja

Von Trier zaliczył właśnie wizytę w gatunku nazywanym „kinem grozy”. Choć w tym wypadku nie jest to chyba szczególnie precyzyjne określenie, lepiej pasowałby „niepokój”. Podskórny niepokój. Podskórny, metafizyczny niepokój.

Kraj: Dania, Niemcy, Francja, Szwecja, Włochy, Polska
Rok Produkcji: 2009

Reżyseria: Lars von Trier

Scenariusz: Lars von Trier, Anders Thomas Jensen

Obsada:
Willem Dafoe
Charlotte Gainsbourg

Von Trier zaliczył właśnie wizytę w gatunku nazywanym “kinem grozy”. Choć w tym wypadku nie jest to chyba szczególnie precyzyjne określenie, lepiej pasowałby “niepokój”. Podskórny niepokój. Podskórny, metafizyczny niepokój.
Pytanie: czy owoc tej wizyty jest jadalny?
Odpowiedź: tak, choć pewnie nie każdemu zasmakuje. Jak to z filmami tego Duńczyka najczęściej bywa.

Jest jeden powód, dla którego bezdyskusyjnie należy ten film zobaczyć, a jest nim strona wizualna. To nie jest już Dogma95. Brak tu surowych, ziarnistych zdjęć i niechlujnego montażu. Tym razem von Trier stanął po drugiej stronie barykady: widzowi zaserwował idealne operowanie ostrością, wyselekcjonowaną kolorystykę i chłodne, ale pełne piękna kadry. Szczególną uwagę zwraca prolog, składający się z serii perfekcyjnych, czarno-białych ujęć w zwolnionym tempie. Bardzo dobrze wkomponowano w całość masę zdjęć trickowych, znakomicie podkreślając w ten sposób metafizyczny charakter tej historii.

Pamiętać jednak trzeba, że taki dobór środków nie jest u von Triera przypadkowy. Reżyser znajduje perwersyjną uciechę w atakowaniu widza co rusz hiperrealistycznymi, drastycznymi ujęciami. Czy miała to być swoista wiwisekcja cierpienia, czy może próba wykreowania turpistycznych wizji? To chyba zależy od indywidualnego podejścia. Faktem jest jednak, że pomaga to podkreślić główne clou filmu, którym moim zdaniem jest chaos/rozpad/entropia.

Von Trier wyprowadził tu masę skojarzeń, począwszy od psychologicznego rozpadu na skutek uczucia żalu, poprzez patriarchalny, wykrzywiony obraz kobiety (jako stworzenia szalonego, nieprzewidywalnego) po motyw natury, równie nieprzewidywalnej i na dodatek wrogiej.  Cechą wspólną tych wszystkich plag, z którymi musi walczyć On (w tej roli świetny Dafoe) jest właśnie entropia – wszechwładna siła która chce pozbawić Go wszystkiego co mu drogie. A skoro jest to siła wszechwładna, to wygrać z nią nie sposób.

W ogólnym ujęciu przypomina „Antychryst” fińską, znakomitą „Saunę”. Tematem, miejscem akcji i wywoływanymi wrażeniami. Nie jest to katharsis, brak tutaj happy-endu. Zostaje tylko brutalne zderzenie z jedyną prawdą ostateczną.

Wszystko ulega rozpadowi.

Powiązane artykuły

• Nieestetyczna rozkosz, czyli francuski plakat do „Antychrysta”
• Antychryst w Edenie – zwiastun nowego filmu von Triera
• Antychryst objawiony po raz wtóry

1. 

   Jerzy

   
   

   23:18 / 31 / Maj / 2009

   Filmu nie widziałem, ale z mojej strony duże gratulacje dla D’MooNa – świetnie napisane, i bardzo dobrze się czyta – szkoda że tak krótko, może jakaś analiza się pojawi? :)

   Snuffer
2. 

   D-mooN

   
   

   10:41 / 2 / Czerwiec / 2009

   Dzięki:)
   Za zbytnią treściwość i skrótowość przepraszam, ale nigdy nie potrafiłem tworzyć potężnych elaboratów;)
3. 

   glut

   
   

   19:34 / 2 / Czerwiec / 2009

   No właśnie na to chciałem narzec. : P Trochę to za mało „rozwodnione”, tzn. za dużo treści przypada na za mało tekstu. Trudno wszystko spamiętać. Na Antychrysta chciałem się wybrać, ale teraz to już sam nie wiem. D’, jak obronisz film przed zarzutami o „hostelowatość”?
4. 

   D-mooN

   
   

   20:22 / 2 / Czerwiec / 2009

   Jeśli ktoś dokonuje takich porównań, to najwidoczniej ma wrażliwość tak stępioną, że docierają do niego tylko najmocniejsze impulsy.

   Gdyby to faktycznie była tylko brutalna, pusta pulpa, to nawet nie chciałoby mi się pisać recenzji, capiche?:)
5. 

   Glut

   
   

   20:46 / 2 / Czerwiec / 2009

   Tak. : ) Obejrzę sobie tedy.
6. 

   D-mooN

   
   

   21:03 / 2 / Czerwiec / 2009

   Zatem czekam na opinię, nawet jeśli nie będzie przychylna:)